Retro-Review: Teenage Mutant Ninja Turtles (1990)

By  |  9 Comments

Supergeeks.nl blaast wekelijks op zaterdagmorgen het stof van oude klassiekers af en kijkt er met een frisse blik naar, om te zien of vroeger écht alles beter was. Deze week Teenage Mutant Ninja Turtles, de eerste speelfilm van de ‘heroes in a half shell’.

In augustus verschijnt dan eindelijk de door Michael Bay geproduceerde reboot van het Ninja Turtles-universum, gebaseerd op de strips van Kevin Eastman en Peter Laird. De door Jonathan Liebesman geregisseerde speelfilm bevat vertrouwde elementen uit eerdere incarnaties van de inmiddels dertig jaar oude stripfiguren, maar introduceert ook enkele nieuwe onderdelen aan de uitgebreide mythologie.

Tot het zover is, kijken we terug op de eerste drie speelfilms van de Turtles uit de jaren ’90, de als opvolger bedoelde cgi-film uit 2007 en de tekenfilm Turtles Forever. De eerste film uit de originele trilogie verschijnt in 1990, als Turtlemania op zijn hoogtepunt is. In december 1987 wordt de tekenfilm van de schildpadden gelanceerd (aanvankelijk als miniserie) en na een paar herhalingen is de grootste rage sinds Star Wars een feit.

Regisseur Steve Barron wijkt in de eerste rolprent weinig af van de strips van Laird en Eastman. In feite is Teenage Mutant Ninja Turtles een uitgebreide verfilming van de eerste strip uit mei 1984, aangevuld met latere verhaallijnen (losstaande strips over Raphael en Leonardo, de Northampton-arc, de Return To New York-serie). Een van de grootste verschillen is dat Shredder in de eerste uitgave van de strip al sterft.

Trailer uit 1990 (met andere stemmen en muziek dan in de film zelf!):

Het plot: New York City valt ten prooi aan misdaadorganisatie Foot Clan, van origine een groepering uit Japan, geleid door Oroku Saki alias Shredder (James Saito). Hij wil journaliste April O’Neil (Judith Hoag) het zwijgen opleggen. Wanneer de Turtles (Leonardo, Donatello, Raphael en Michelangelo) zijn plannen dwarsbomen, neemt hij hun leermeester Splinter (een gemuteerde rat, vertolkt door Kevin Clash) gevangen.

Grimmig
Hoewel Barron er uitstekend in geslaagd is de grimmige sfeer van Eastmans en Lairds New York City op het witte doek weer te geven en hij de originele verhalen recht aandoet, sijpelen ook invloeden van Fred Wolfs tekenfilmserie door. April O’Neil is bijvoorbeeld geen wetenschapster, maar journaliste (met een gele jas) en de Turtles dragen verschillend gekleurde bandana’s in plaats van enkel rode zoals in de strips.

De sciencefictionelementen uit de vroege strips blijven in deze filmreeks geheel buiten schot. Het mutagenslijm (waar de opvolger uit 1991 geheel om draait) is hier geen fabricaat van de buitenaardse Utrom-wezens en het barbaarse Triceraton-ras noch de megalomane wetenschapper Baxter Stockman maken deel uit van deze continuïteit. Eveneens geen Technodrome, Dimensie X, Leatherhead of Rat King.

Terwijl de tekenfilmserie in die tijd vaak het slachtoffer is van ontiegelijk slecht geschreven scripts en een algeheel gebrek aan logica (zelfs voor kinderen destijds), probeert Barron de Turtles, hun familie, hun vijanden en de wereld waarin zij allen leven geloofwaardig te maken. De animatronicspoppen van Jim Henson (het laatste project waar de Muppets-bedenker aan werkte) dragen daar enorm aan bij.

Gedateerd
De schuimrubberpakken van de Turtles zijn door de ogen van een volwassene nog steeds indrukwekkend, al is de film bijna een kwart eeuw na dato enorm gedateerd. New York ziet er onbewoond en donker uit, de ‘hippe’ muziek van componist John Du Prez klinkt bijna even blikkerig als die uit de Nintendo-games en de humor is belegen (zo wordt er verwezen naar de toen al vier jaar oude film Critters).

Splinter legt uit dat ninja’s opereren in de schaduwen. Toch hebben de filmmakers moeite met dat concept, want in de openingsscène zie je de Foot-ninja’s in daglicht over straat gaan, Raphael gaat gekleed in een regenjas naar de bioscoop (verwijzing naar de tekenfilm) en even later springt hij in de schemering rond op een daktop, waar zowel vigilante Casey Jones (Elias Koteas) als de Foot-ninja’s hem spotten.

De film-Turtles hebben nog net geen zeppelin met hun logo erop. Het script kent een paar zwakke momenten. Na Splinters uitleg over hun oorsprong, voelt O’Neil empathie voor de wezens en is haar journalistieke instinct verdwenen (liever bekritiseert ze openlijk politiechef Sterns). Delinquent Danny Patterson (zoon van Aprils baas) wordt niet ondervraagd wanneer hij in de schuilplaats van de Turtles opduikt.

Motivatie
De karakterisering van de hoofdfiguren komt deels overeen met die uit de andere media, maar een motivatie voor datgene wat ze drijft ontbreekt. Jones slaat ’s nachts tuig tot pulp zonder enkele verdere uitleg, O’Neil is geobsedeerd door de Foot Clan zonder het bestaan ervan zeker te weten en waarom Shredders bende autoradio’s en televisies steelt, is een raadsel. Is daar die flamboyante outfit voor nodig?

Partners In Kryme – Turtle Power (1990)

Barron begrijpt de Turtles ook niet echt. Behalve Raphael, de ster van deze film. Hij redt April en brengt haar naar hun schuilplaats, hij wordt ernstig verwond door een dakraam gegooid en neemt als eerste het initiatief om Splinter te redden. Als zodanig wordt de leidersrol van Leonardo ernstig afgezwakt. Donatello lijkt in niks op de altijd zo sceptische wizzkid, maar maakt liever flauwe grappen met ‘party dude’ Mikey.

Splinter is een enigma. De rat oogt vriendelijk en wijs, maar waarom hij de Turtles een ninjitsutraining gaf, is onduidelijk. Hij wist immers niet wat er van Saki geworden was. Ondanks hun tekortkomingen krijg je sympathie voor de karakters, voornamelijk vanwege hun komische interactie en de algehele groepsdynamiek. Bovendien zijn Shredder en zijn rechterhand Tatsu (Toshishiro Obata) formidabele slechteriken.

Oordeel van nu:
De eerste Turtles-film kent nogal wat gebreken, die om nostalgische redenen wel eens over het hoofd worden gezien. Wanneer je het jeugdsentiment opzij schuift, zie je los van de sterke visualisatie echter slordigheden in het verhaal en wat gebrekkige karakterweergaves. Misschien is die Michael Bay-film zo erg nog niet?

Een cowabunga voor de moeite: *** 

 

Lees onze beoordelingen van alle Turtles-films:

Teenage Mutant Ninja Turtles (1990) | Teenage Mutant Ninja Turtles II: The Secret Of The Ooze (1991) | Teenage Mutant Ninja Turtles III (1993) | TMNT (2007) | Turtles Forever (2009) | Teenage Mutant Ninja Turtles (2014)

Reacties

Reacties

9 Comments

  1. Pingback: Retro-Review: Teenage Mutant Ninja Turtles II: The Secret Of The Ooze (1991) - Supergeeks .nl

  2. Pingback: Retro-Review: Teenage Mutant Ninja Turtles III (1993) - Supergeeks .nl

  3. Pingback: Retro-Review: TMNT (2007) - Supergeeks .nl

  4. Pingback: Turtles-film Michael Bay krijgt vervolg - Supergeeks .nl

  5. Pingback: Retro-Review: Turtles Forever (2009) - Supergeeks .nl

  6. Pingback: Recensie: Teenage Mutant Ninja Turtles (2014) - Supergeeks .nl

  7. Pingback: Retro-review: Captain America (1990) - Supergeeks .nl

  8. Pingback: Top 5: Hits uit superheldenfilms - Supergeeks .nl

  9. Pingback: Rocksteady en Bebop in nieuwe Turtles-serie - Supergeeks .nl

Leave a Reply

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

De volgende HTML-tags en -attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>